آرایه های ادبی قرآن

آرایه های ادبی قرآن

محوریّت عناوین و الفاظ وحیانی در کشف نظام تعالیم دین

نوع مقاله : علمی، پژوهشی

نویسندگان
1 گروه کلام، مجتمع حکمت و مطالعات ادیان، جامعه المصطفی العالمیه، قم
2 دانشجوی دکتری فلسفه دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام
3 استا یار دانشگاه تهران
چکیده
دین مجموعه‌ای از تعالیم است که در راستای سعادت انسان به طور نظام‌مند با هم مرتبط هستند. برای باورمندان به نظام‌مندی تعالیم دین، تبیین نظریّه‌ای روشی برای استنباط و کشف نظام تعالیم دین، امری ضروری است. عمده این تعالیم از طریق نقل در قالب گزاره‌های آیات و روایات به دست ما رسیده، هر‌چند عقل و قلب (شهود) نیز می‌توانند تعالیمی از دین را کشف کنند. سؤالی که این مقاله تلاش می‌کند به آن پاسخ دهد این است که آیا در فرایند کشف نظام تعالیم دین، عناوین و مفردات چه نقشی دارند و آیا عناوین وحیانی بر عناوین و تعابیر بشری اولویت دارند؟ به این پرسش با روش تحلیل عقلی و استنباط از داده‌های نقلی این گونه پاسخ داده‌ایم که: اولا، نظام گزاره‌های دین، به نظام مفردات آن‌ها باز می‌گردد؛ مفردات، محور ارتباط بین اجزاء هر جمله و رابطه جملات با یکدیگر است. ثانیا درست است که اغلب عناوین و الفاظ وحیانی ریشه‌های عرفی دارند؛ اما دقت‌های وحیانی در انتخاب عناوین از میان الفاظ متعدد قابل استفاده و ارتقا بخشی به آن‌ها در کاربردهای قرآنی و روایی بسیار فراتر از دقت‌های بشری است. به همین دلیل در اولویت قرار دادن مفردات وحیانی برای کشف نظام تعالیم دین، موجب استناد دقیق‌‌تر نظام استنباط شده به واقع دین می‌شود.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ
انتشار آنلاین از 16 اردیبهشت 1404

  • تاریخ دریافت 10 دی 1402
  • تاریخ بازنگری 16 مرداد 1403
  • تاریخ پذیرش 08 مهر 1403